Νέο Album | Altin Gün – Garip

H Ανατολία αποτελεί το μεγάλο χερσαίο τμήμα που σχηματίζει το ασιατικό κομμάτι της Τουρκίας και θεωρείται διαχρονικά σημείο συνάντησης πολιτισμών, από την Περσική και τη Ρωμαϊκή μέχρι τη Βυζαντινή αυτοκρατορία. Η περιοχή αυτή διαθέτει και μια βαθιά μουσική παράδοση. Βασισμένη σε παραδοσιακά όργανα, η τοπική folk μουσική μεταμορφώθηκε τη δεκαετία του ’60 από καλλιτέχνες όπως Barış Manço, Erkin Koray και το συγκρότημα Moğollar σε μια τουρκική εκδοχή της ψυχεδελικής rock που άνθιζε τότε στη Βρετανία και την Αμερική. Ο μουσικός Jasper Verhulst, ταξιδεύοντας το 2015 στην Istanboel, αγόρασε παλιούς δίσκους αυτού του ύφους και εντυπωσιάστηκε τόσο ώστε, επιστρέφοντας στην Ολλανδία, δημιούργησε το 2016 μαζί με τον Erdinç Ecevit Yildiz και τη τραγουδίστρια Merve Daşdemir τους Altin Gün. Τα πρώτα τους βήματα με τα albums “On“ και “Gece“ παρέμειναν αρκετά κοντά στις ρίζες τους, όμως με το “Yol“ η μπάντα άνοιξε τον ήχο της σε synths, disco, new wave και funk, αποκτώντας ευρύτερη αναγνώριση. Το ενδιάμεσο “Âlem“ και στη συνέχεια το “Aşk“ διατήρησαν τη φήμη τους, αν και η δημιουργική ένταση έδειχνε να μειώνεται, ενώ η αποχώρηση της Daşdemir το 2024 οδήγησε σε ανάγκη ανανέωσης.

Έτσι, στο έκτο τους album “Garip“ -τίτλος που παραπέμπει σε έναν περιπλανώμενο χωρίς πατρίδα- το συγκρότημα στρέφεται σε ένα αφιέρωμα προς τον θρυλικό τροβαδούρο Neşet Ertaş. Γεννημένος στο Kirşehir, ο καλλιτέχνης αυτός συμβόλιζε την τουρκική μετανάστευση προς τη Δύση, αφού πέρασε μεγάλο μέρος της ζωής του στη Γερμανία λόγω προβλημάτων υγείας, πριν επιστρέψει στην πατρίδα του το 2016. Τα τραγούδια του, γεμάτα καθημερινές ιστορίες, έρωτα και σεβασμό προς τη φύση, τον καθιέρωσαν ως εκφραστή μιας «τουρκικής blues». Για μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα της ζωής του αξίζει να αναζητήσει κανείς το ντοκιμαντέρ “Garip Bülbül“. Για τον Ecevit Yildiz, αυτή η μουσική είναι άρρηκτα δεμένη με τις παιδικές του μνήμες, αφού άκουγε ατελείωτες ώρες κασέτες του Ertaş μαζί με τον παππού του. Στο album επιλέγονται δέκα τραγούδια του, τα οποία οι Altin Gün ντύνουν με σύγχρονες, πολύχρωμες ενορχηστρώσεις.

Το “Neredesin Sen“, με την surf κιθάρα του Thijs Elzinga, λειτουργεί ως ιδανική εισαγωγή, ενώ το “Gönül Daği” ξεχωρίζει χάρη στα πλούσια έγχορδα που ερμηνεύει η Stockholm Studio Orchestra. Το νοσταλγικό “Suçum Nedir“ κινείται σε μια jazzy ατμόσφαιρα που θυμίζει τη δουλειά του Jonathan Wilson ή των Khruangbin, με το σαξόφωνο του Janfie Van Strien να διαλέγεται με τα βελούδινα solo του bağlama του Ecevit Yildiz. Το συγκεκριμένο όργανο -γνωστό και ως saz- παραμένει βασικός πρωταγωνιστής σε όλο το album, με τον χαρακτηριστικό, σχεδόν ρινικό ήχο του να δημιουργεί έντονη αφηγηματική μελαγχολία.

Σε κομμάτια όπως “Gel Kaçma Gel” και “Zülüf Dökülmüs Yüze“ η μπάντα ταξιδεύει σε ψυχεδελικά τοπία που θυμίζουν άλλες εποχές, αν και όχι κάθε στιγμή είναι εξίσου επιτυχημένη. Τα “Benim Yarim” και “Niğde Bağları“ μοιάζουν λιγότερο εμπνευσμένα, περισσότερο σαν συμβατικές folk διασκευές. Ωστόσο, το συγκρότημα επανέρχεται δυναμικά στο “Öldürme Beni“, όπου το groove του Verhulst και του ντράμερ Daniel Smienk δημιουργεί εικόνες ενός μουσικού ταξιδιού στην Ανατολία. Η ίδια αίσθηση νοσταλγίας και αποστασιοποίησης κορυφώνεται στο κλείσιμο με το “Bir Nazar Eyledim“, το μεγαλύτερο κομμάτι του album, που θα μπορούσε σχεδόν να θεωρηθεί συγγενικό με τον ήχο των Air ή των ύστερων Daft Punk – ένα τραγούδι που πιθανότατα θα εντυπωσίαζε ακόμη και τον Kevin Parker των Tame Impala. Ο ίδιος ο Neşet Ertaş ίσως να εκπλησσόταν από αυτή τη σύγχρονη προσέγγιση, αλλά δύσκολα δεν θα ένιωθε περήφανος, αφού το αποτέλεσμα είναι ένα άξιο και ταυτόχρονα χορευτικό album.